Ο γρίφος των γερμανικών εκλογών και τα μετεκλογικά σενάρια

Angela MerkelΟλοκληρώνεται σήμερα στη Γερμανία η προεκλογική περίοδος μιας ιδιαίτερα κρίσιμης τόσο την Ευρώπη όσο και για την ίδια την Γερμανία εκλογικής αναμέτρησης, η οποία αναμένεται να καθορίσει σε μεγάλο βαθμό την πορεία της διάσωσης της Ευρωζώνης, την εξέλιξη της ευρωπαϊκής Οικονομίας και το μέλλον των ευρωπαϊκών θεσμών.

Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις

Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις (και εδώ) συγκλίνουν στο ότι οι Χριστιανοδημοκράτες (CDU & CSU) θα συγκεντρώσουν 39%~40%, οι Σοσιαλδημοκράτες (SPD) 26%~27%, η Αριστερά (Die Linke) και οι Πράσινοι γύρω στο 9%, οι Ελεύθεροι Δημοκράτες (FDP) λίγο πάνω από το μαγικό 5% και το κόμμα ‘Εναλλακτική για την Γερμανία’ (ΑfD) γύρω στο 5%.

Ο αστάθμητος παράγοντας της ‛δεύτερης ψήφου’

Μεγάλο ρόλο ως προς το εκλογικό αποτέλεσμα θα παίξει η λεγόμενη ‛δεύτερη ψήφος’ (Zweitstimme). Σύμφωνα με το γερμανικό εκλογικό σύστημα οι ψηφοφόροι έχουν δυο ψηφοδέλτια: Το πρώτο αφορά στον βουλευτή της περιφέρειάς τους που επιθυμούν να ‛σταυροδοτήσουν’ και το δεύτερο στο κόμμα που επιλέγουν. Με αυτό τον τρόπο που κάποιος ψηφοφόρος μπορεί να επιλέξει κάποιον βουλευτή που ανήκει σε ένα συγκεκριμένο κόμμα αλλά να ψηφίσει άλλο κόμμα. Σε αυτές τις ‛δανεικές ψήφους’ από ψηφοφόρους της CDU και της CSU στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό το FDP για να μπορέσει να ξεπεράσει το εκλογικό κατώφλι του 5%. Ήδη μετά τις αποτυχία του FDP στις τοπικές εκλογές στο κρατίδιο της Βαυαρίας, ο Φίλιπ Ρέσλερ και ο Γκίντο Βέστερβέλε κάλεσαν τους ψηφοφόρους της CDU και της CSU να ‘βοηθήσουν’ με τις ‛δεύτερες ψήφους’ τους το FDP για να αποφευχθεί μια “καταστροφική Κυβέρνηση της Αριστεράς”. Αυτή η απεγνωσμένη προσπάθεια προσέλκυσης ψήφων από το FDP έχει δημιουργήσει εκνευρισμό στην CDU και την CSU με αποτέλεσμα τα στελέχη των Χριστιανοδημοκρατών να απευθύνονται διαρκώς τις τελευταίες ημέρες προς τους ψηφοφόρους τους ζητώντας και τις ‛δυο ψήφους’, πράγμα που αναγκάστηκε να κάνει χθες ακόμη και η ίδια η Μέρκελ.

Σίγουρη Καγκελάριος η Μέρκελ, άγνωστοι ο κυβερνητικοί εταίροι

Προεκλογική αφίσα στο κέντρο του Βερολίνου

Η προεκλογική αφίσα στο κέντρο του Βερολίνου με τα χέρια της Μέρκελ

Η πτώση της δημοτικότητας των Πρασίνων, η μη ισχυρή άνοδος των Σοσιαλδημοκρατών και η άρνησή τους να συνεργαστούν σε οποιαδήποτε περίπτωση με το κόμμα της Αριστεράς καθιστούν σίγουρη την παρουσία εκ νέου της Άγγελα Μέρκελ στη Καγκελαρία. Η δημοφιλία της είναι μακράν μεγαλύτερη του Στάινμπρουκ και παρ’ ότι ο ηγέτης των Σοσιαλδημοκρατών (ένα πολύ ενδιαφέρον βίντεο-πορτραίτο του εδώ) κάλυψε σε ένα βαθμό την διαφορά του από την Μέρκελ, εν τούτοις η προσωπικότητα της Γερμανίδα Καγκελαρίου διαπερνά οριζόντια τις πολιτικές παρατάξεις. Ενδεικτική της αυτοπεποίθησης της CDU στο πρόσωπο της CDU και στο τι εκείνη συμβολίζει για τον μέσο Γερμανό είναι η τεράστια γιγαντοαφίσα που ανήρτησαν πριν δυο εβδομάδες στο κέντρο του Βερολίνου που επικεντρώνεται μόνο στα χέρια της Μέρκελ και το σχήμα ‘ρόμβος’ που η ίδια καθιέρωσε και έκανε διάσημο, με σύνθημα: “Το μέλλον της Γερμανίας σε καλά χέρια”.

Merkel - PlakatΤο σενάριο του ‘Μεγάλου Συνασπισμού’

Ρυθμιστικοί παράγοντες όμως για τη συγκρότηση της νέας Κυβέρνησης θα είναι η είσοδος -η μη- στο Κοινοβούλιο των Ελεύθερων Δημοκρατών (FDP) και του αντι-ευρώ κόμματος ‘Εναλλακτική για την Γερμανία’. Εάν το FDP δεν καταφέρει να πιάσει το όριο του 5% που απαιτείται για την είσοδο, τότε ως πιθανότερη εμφανίζεται η συγκρότηση του λεγόμενου ‘Μεγάλου Συνασπισμού’ (Große Koalition) μεταξύ Χριστιανοδημοκρατών (CDU & CSU) και του SPD. Kαι τα δυο κόμματα έχουν δηλώσει ότι αυτό το ενδεχόμενο δεν είναι μέσα στις προθέσεις τους αλλά εφόσον οι κοινοβουλευτικές συνθήκες δεν δίνουν δυνατότητα για άλλους συνδυασμούς είναι σχεδόν βέβαιο ότι ο ‘Μεγάλος Συνασπισμός’ θα είναι γεγονός. Ήδη υπάρχουν δημοσιεύματα που αναφέρουν ότι το SPD ετοιμάζεται ήδη για αυτό το ενδεχόμενο. Το σενάριο αυτό θα ισχύει ακόμη και στη περίπτωση που το FDP καταφέρει και μπει στη Μπούντεσταγκ αλλά τα ποσοστά των Χριστιανοδημοκρατών κινηθούν χαμηλότερα των δημοσκοπήσεων και δεν συγκροτείται απόλυτη πλειοψηφία μαζί με το FDP. Το ενδεχόμενο συγκρότησης συνασπισμού ανάμεσα στη CDU/CSU και τους Πρασίνους, παρ’ ότι διακινήθηκε ως φήμη για κάποιες ημέρες, θεωρείται ότι συγκεντρώνει ελάχιστες πιθανότητες.

Ο αστάθμητος παράγοντας του ΑfD

Bernd Lucke

Bernd Lucke (AfD)

Eάν η ‘Εναλλακτική για την Γερμανία’ (ΑfD) πιάσει το 5% και εισέλθει στη Βουλή, τότε τα πράγματα περιπλέκονται ιδιαίτερα. Κατά πολύ μεγάλη πιθανότητα την CDU/CSU και το FDP δεν θα συγκεντρώσουν την απόλυτη πλειοψηφία των 300 εδρών (σε σύνολο 598), οπότε και εδώ το σενάριο του ‘Μεγάλου Συνασπισμού’ φαντάζει σαν η μόνο λογική λύση. Υπάρχει όμως και η -φαινομενικά μη λογική- λύση της συγκρότησης συνασπισμού μεταξύ CDU/CSU, του FDP και της AfD. Αυτό το ενδεχόμενο φαντάζει σχεδόν απίθανο αλλά δεν μπορεί να αποκλειστεί. Σε συνεντεύξεις τους, ο Πρόεδρος του FDP Φίλιπ Ρέσλερ δήλωσε αρχικά ότι δεν μπορεί να αποκλείσει μια τέτοια εξέλιξη, όπως και ο Αναπληρωτής Πρόεδρος της CDU Φόλκερ Μπουφιέ. Και οι δυο πολιτικοί έσπευσαν να διορθώσουν τις αρχικές τους δηλώσεις λίγες ώρες αργότερα. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο συγκρότησης Κυβέρνησης συνεργασίας με ένα αντι-ευρώ κόμμα φαντάζει εφιαλτικό για πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα.

Η προεκλογική αντιπαράθεση των κομμάτων κινήθηκε σε σχετικά χαμηλούς τόνους με τη θεματολογία να επικεντρώνεται ως επί το πλείστον σε θέματα εσωτερικής πολιτικής και ειδικότερα στην κοινωνική και φορολογική πολιτική. Τα ευρωπαϊκά ζητήματα έπαιξαν δευτερεύοντα ρόλο, με βασικό θέμα το ενδεχόμενο τρίτο πακέτο βοήθειας προς την Ελλάδα και το κατά πόσον η μέχρι τώρα ακολουθούμενη πολιτική στην Ελλάδα έχει αποφέρει πραγματικά αποτελέσματα.

Η πολιτική για την Ελλάδα

Peer Steinbrück

Peer Steinbrück

Το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα, μέσω του υποψηφίου για την Καγκελαρία Πέερ Στάινμπρουκ (εδώ η χθεσινή του ομιλία στο Βερολίνο), αλλά και το κόμμα των Πρασίνων, έκαναν σαφές ότι -παρ’ όλο που συμφωνούν με τη δημοσιονομική προσαρμογή και τις μεταρρυθμίσεις- θεωρούν απαραίτητο ένα μεγάλο πακέτο αναπτυξιακής βοήθειας προς την Ελλάδα, το οποίο θα μπορούσε να αναζωπυρώσει την Οικονομία και να δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας. Ο Στάινμπρουκ παρέλειψε όμως να διευκρινίσει τον τρόπο και το ύψος της χρηματοδότησης αυτού του πακέτου. Το συντηρητικό Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα (CDU) και το φιλελεύθερο Κόμμα των Ελευθέρων Δημοκρατών στήριξαν σε κάθε προεκλογική ευκαιρία την ακολουθούμενη πολιτική για την Ελλάδα και έκαναν σαφές ότι προτίθενται να προωθήσουν ένα τρίτο πακέτο στήριξης εφόσον η ελληνική Κυβέρνηση συνεχίσει να τηρεί και να εφαρμόζει τις προβλέψεις του Μνημονίου 2. Το Κόμμα της Αριστεράς (Die Linke) άσκησε δριμεία κριτική στην πολιτική της Κυβέρνησης Μέρκελ, λέγοντας ότι η πολιτικής λιτότητας έχει οδηγήσει τον ελληνικό λαό στην εξαθλίωση και εκατομμύρια Έλληνες στην ανεργία. Το νεοεμφανιζόμενο κόμμα ‘Εναλλακτική για την Γερμανία’ (ΑfD) εξέφρασε μια ακραία ρητορική κατά του ευρώ, ζητώντας την έξοδο της Ελλάδας και άλλων χωρών του Ευρωπαϊκού Νότου από το κοινό νόμισμα.

Η ευρωπαϊκή πολιτική

Τα ευρωπαϊκά ζητήματα συζητήθηκαν ελάχιστα κατά την προεκλογική περίοδο και η συζήτηση επικεντρώθηκε από την CDU αφενός στη μείωση των αρμοδιοτήτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής  σε συνδυασμό με την προσπάθεια εύρεσης κοινού τόπου με τους Βρετανούς Συντηρητικούς ώστε να μπορέσει να παραμείνει το Ηνωμένο Βασίλειο στην Ευρωπαϊκή Ένωση μετά το δημοψήφισμα που προβλέπεται να διεξαχθεί το 2016 ή το 2017 και αφετέρου στη συγκρότηση του πτωχευτικού ταμείου για τις ευρωπαϊκές Τράπεζες. Η γερμανική Κυβέρνηση έσπευσε βέβαια να διαψεύσει τη συγκρότηση κοινού μετώπου Γερμανίας-Βρετανίας κατά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, είναι όμως σαφές ότι η τάση μέσα στη CDU και το FDP είναι για σοβαρές παρεμβάσεις στις αρμοδιότητες στης Κομισιόν.

Η ψηφοφορία θα διεξαχθεί από τις 8πμ τοπική ώρα μέχρι τις 6μμ. Εκείνη την ώρα θα γίνουν γνωστά και τα πρώτα exit polls, ενώ τα ανεπίσημα τελικά αποτέλεσματα θα γίνουν γνωστά λίγο πριν τα μεσάνυχτα.

* To παρόν άρθρο δημοσιεύθηκε στις 21/9/2013 στον ενημερωτικό ιστότοπο 24h.com.cy

Update 21/9/13 17:00 Η Μέρκελ παίρνει σαφείς αποστάσεις από το AfD

Η Άγγελα Μέρκελ μίλησε σήμερα στη τελευταία προεκλογική συγκέντρωση του κόμματός της στο Βερολίνο. Χωρίς να το κατονομάσει, πήρε σαφείς αποστάσεις από το κόμμα ‘Εναλλακτική για την Γερμανία’ (ΑfD), δεσμεύθηκε στο “κοινό νόμισμα της Ευρώπης” και είπε στους συγκεντρωμένους οπαδούς ότι “η σταθεροποίηση του ευρώ δεν είναι μόνο κάτι καλό για την Ευρώπη αλλά είναι μέρος των ζωτικών συμφερόντων της Γερμανίας. Εξασφαλίζει την ευημερία μας, εξασφαλίζει τις θέσεις εργασίας στη χώρα.”

Advertisements
This entry was posted in Γερμανία, Ευρωπαϊκή Ένωση, Πολιτική and tagged , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.